THƠ


NHẠC


Cha
 Php Quang


 


 

Home

 

 

 



Thơ Mặc Giang
 qua ci nhn của mọi giới
---o0o---

 

 

SỰ DN TRI TI TNH,
NT TINH ANH SNG TẠO TRONG
 QU HƯƠNG CN Đ

(Những chữ in đậm nghing trong bi viết ny l tựa đề của những ng thơ trong Thi tập)

 

Qu Hương Cn Đ, thi phẩm được trải di trn dưới 200 trang, sẽ trở thnh một trong những thi tập đầu giường, gắn b với bạn đọc xa gần. Bởi v, thơ của Mặc Giang xưa nay đ được minh chứng hng hồn như những đo hoa vừa toả hương thơm bt ngt, vừa mang dng dấp kỳ b, để dng hiến cho vườn hoa thi ca nước Việt. Những dng cảm xc đậm đặc ny lại được nhn ln, rung động gấp ngn lần, để thi sĩ tự c một chỗ đứng cng những thi nhn tn tuổi xưa nay. Cũng chnh từ phẩm-lượng thi ca của thi tập ny, Mặc Giang được quyền chạm vo tri tim cuộc đời đầy u huyền v g cửa tm thức mnh mng của những tm hồn yu thơ thm su vin diệu.

 

Hơn nữa, chỉ 70 ng thơ, được tc giả trnh by ti tnh dưới mọi thể loại, đủ cc thể ti trong cuộc sống con người. Qua đ, độc giả như c cảm tưởng, chnh Qu Hương Cn Đ l người đ v đang dẫn dắt bạn đọc đi trn cuộc hnh trnh đầy gian lao, nhưng v cng nghĩa v quyến rủ! V, chnh những bi thơ trong Thi tập, c khi li ko người đọc vo hải đảo hoang vu, khng bng người, khng tất cả, nhưng, c lc, lại đưa bạn đọc vo giữa chợ đời ồn no, để nhận thm những phẩm vật thi thiết của cuộc đời. C những bi, tuy ngn từ rất mạnh, nhưng lại mang m hưởng m i, dịu dng cuốn ht, dễ đưa người đọc vo thế giới của Phật, Thnh, Tin, Hiền. C những ng thơ, Mặc Giang như một hoạ sĩ, đ phng bt phc hoạ một bức tranh đủ mu sắc, phủ đầy hiện thực của cuộc sống, đem trang trải vo thế giới hiện hữu nhiệm mầu, bằng những vần điệu bằng trắc, tạo thnh những tiếng g th lương trn mặt đất, đột ngột đi thẳng vo tm hồn con người. Lại c những ng thơ, lời v tứ thơ thỉnh thoảng như một dng sng trong veo m ả, nhưng lắm lc lại vẩn đục, để mang ph sa tưới tẩm ruộng đồng v lắm khi, chnh dng sng mầu nhiệm, thing ling ny, lại pht ra sức lan toả lạ kỳ, tạo thnh những m thanh trắc tận, những m thanh lng lng trong tận cng ngn ngữ của thi ca. Chnh những yếu tố quan trọng ny, sẽ lm nền cho Thi Phẩm c tc dụng su xa hơn trong lng người đọc, tạo một nhịp cầu giao cảm, gip người đọc dấy ln nhiều tầng giao hưởng văn nghệ, kết thnh sợi giy rung động chn thnh, ấm p, bao phủ tnh người.

 Mặt khc, đọc Qu Hương Cn Đ, người đọc khng những được bn tay nng niu nhẹ nhng, hướng về Qu Hương Địa L, nơi vừa c nỗi mệt mỏi chn chường, vừa c những kỷ niệm thiết tha, m đẹp kh qun, m chnh tc giả cn cho người đọc thưởng thức một Qu Hương Tm Thức bt ngt mnh mng, nhiều tầng sống động, gắn b với đời sống thường nhật. Trong bi ny, người viết chỉ đi vo hai nội dung tiu biểu nhất trong thi tập. Đương nhin, ngoi những nội dung trn, Qu Hương Cn Đ cn ẩn chứa nhiều tầng nghĩa đậm đ, thi vị v phong ph khc.

 I. Qu hương tm thức:

 Nếu như hồn thing sng ni Việt Nam cn v vang vọng mi trong lng thi sĩ, th, tiếng tm thức yn bnh, tĩnh lặng thing ling lun nằm sẵn, đợi chờ nh thơ cho thm hoa tri. Đy chnh l pht giy tao ngộ kỳ b của kiếp người, của ng my bảng lảng tri về ci trời Hy M, hay của vũ trụ siu cng ho nhập với thế giới vĩnh hằng trn lộ trnh pht triển tm linh, trở về qu hương tm thức:

 Ti bước đi chưa hết một lộ trnh

Chn chưa mỏi trn nẻo đường vạn dặm

Ni dốc, biển đồi, đưa tay bắt nắm

Ct bụi, gi sương một ci trần gian

Nụ chớm ban mai, cnh lỡ chiều tn

Trước mặt, cn bao nhiu lối dọc đường ngang

Sau lưng, mờ dấu nt rong ru bỏ lại.

(Bng Vỡ)

 Những bước đi của Mặc Giang đ lm Bng Vỡ v khai phng vạn nẻo dặm trường. Đi trong bụi ct mịt m của phong trần du biển, đi đến tận nẻo lun hồi để tm cu trả lời cho cuộc thế. Đi để tm một đp n, một minh triết an bnh v hạnh phc chn thật nhất trần gian, dẫu biết được, đường đời c vạn dặm hay tỉ dặm, nhưng, đi chn của Thi sĩ chưa từng thấy mệt mỏi, chưa một lần chn bước trong gi sương lạnh buốt, trn sa mạc hoang vu. Mạnh dạn bước tới, Bước Đi Rơi Rụng My Ngn, nhưng khng thấy bng dng của Ng Nhn, khng cn g để bm vu vấn vương. Chnh tm hồn hướng thượng, nhn về pha trước, nhn vo đời sống thực tại nhiệm mầu ny đ lm cho nh thơ trở thnh kẻ lang thang từ v lượng kiếp, đ khiến cho Ta Cng Em Hiện Hữu V Cng, mạnh dạn mở ra một con đường chn chnh:

Từ v lượng kiếp

Đến tận mai sau

Trn lộ trnh sinh tử

Su nẻo xuống ln

Ta cng em

Như bng theo hnh

Như vang theo tiếng

Như nh Đạo vng

Mở đường chn chnh.

Ta cng em hiện hữu v cng!

(Ta Cng Em Hiện Hữu V Cng)

 Tiếng thiết tha mời gọi trong khng gian v cng đ tạo thnh một m thanh cao vt, thnh thot, bay ra tận thời gian mnh mng, để rồi, chnh sự hiện hữu nhiệm mầu ny lại kết duyn trời đất, vang vọng lại chn tầng my, đi vo mười phương ba ci, để thẳng tay x ng những cuộc lữ oan nghiệt trong đời v nhẹ tay kết thm hương hoa giải thot, phụng hiến nhn loại.

Cuộc lữ vốn dĩ đ khắc khe, oan nghiệt, tưởng đu trong mun kiếp u hoi, trong trầm lun khắc khoải, trong tiếng go tht của từng mảnh đời hoang lạc, sẽ khng cn lối thot, khng cn gi mt trăng thanh, khng cn những tm hồn siu thế, no ngờ, cũng chnh tại trần gian diễm kiều tuyệt đẹp ny, chnh trong lẽ sắc khng tan biến đ, Một Ci Ph Sinh Hiện Về, Mặc Giang đ đưa hai tay dng đời một Nụ Hồng Cho Em v cho cả người thơ:

Hỡi mười phương ba ci

Hỡi mun kiếp u hoi

Bao trầm lun khắc khoải

Sao cứ mi lạc loi

Ti sụp lạy ci đầu

Xin kết một đi sen

Chấp tay dng khắp ci

Gởi cho em nụ hồng

Nụ hồng hai ci sắc khng

Sắc khng hai ci nụ hồng cho em

(Nụ Hồng Cho Em)

 Trong ci sắc sắc khng khng, Mặc Giang đ cho khai mở một Nụ Hồng. N l kết tinh của tri tim cảm xc v tr tuệ siu việt. Cũng trong ci sắc khng ny, lại được nh thơ vun đắp ln phần đất Việt Nam v phần đất tm linh của mnh để chăm phn tinh cần, tưới nước từ bi v cho h nở Một Nụ Cười vi tiếu. Ở đy, r rng, người đọc cảm nhận nơi tc giả một sức sống nội tm do dạt, một vũ trụ quan siu thế tuyệt vời, để rồi, ở một đoạn khc trong Thi tập, Mặc Giang nhn dng sng tm thức như chnh Tất Đạt đ từng lặng hụp bn sng Ni Lin năm no:

.

Đi tay nng một cnh hoa

Ngn sao lấp lnh ngn h rụng rơi

Đi chn một bước trong đời

Tử sinh nn thở, hết lời nỉ non

Sng xưa bến cũ vẫn cn!!!

(Dng Sng, Ti Gọi Tn Em)

 

Khi thấy tất cả như vẫn cn nguyn vẹn, Mặc Giang lại một mnh cất bước rong chơi trong cuộc sanh tử. Nhưng, d rong chơi trong cuộc tử sanh, lc no nh thơ cũng hăng hi, cũng thot kiếp, cũng pht sng để ph tan những đm tối v minh, để xo mờ chiếc bng ph vn đang lập lo, thấp thong trong cuộc phong trần:

.

Ti đi cho hết phong trần

Lun hồi chiếc bng ph vn ngại g

Ti đi, cn đ ti đi

Trần gian đứng lại, cớ chi ngại ngng

Ti đi v thỉ v chung

Thỉ chung đứng lại, đợi cng ti đi!!!

(Ti Đi, Cn Đ Ti Đi)

 

Đi cho hết nẻo trong qu hương tm thức, đi để mỉm một nụ cười, để soi sng cuộc đời trước bnh mnh chim ht, hay trong lc tử sinh v vạn hữu vẫn cn ni tiếng chia tay, th, cuộc lữ đ quả l tiếng đại hồng chung ngn trong đm di su thẳm, để, cng lc ngn vang trn ngọn đồi v thỉ. Chnh tại đy, tất cả nỗi đớn đau của kiếp người, những đắng cay của cuộc thế sẽ dần d lịm tắt, để Xin Cho Em Một Đo Nhiệm Mầu v để trn khun mặt rạng rỡ, dịu dng của người thơ, đo Sắc Khng Mỉm Nụ:

..

Biển sng no khc ni đồi

Tử sinh cn ngắn hơn hồi chung ngn

Tay cầm hạt chuỗi chưa lần

Long Hoa đ hiện, Linh Sơn chưa tn

Ngược dng thời gian

Đứng trn đồi v thỉ

Vạn hữu mnh mang

Lưu tận đy v chung

Sắc, Khng mỉm nụ v cng !

(Sắc Khng Mỉm Nụ V Cng)

 

Khi no sắc khng mỉm một nụ cười th khổ đau khng cn hiện hữu. Phải chăng, đ chnh l kết quả của những năm di chồng chất bụi mờ huyễn tượng, đ l những đm ngy lắng nghe tiếng gọi của thời gian, hay, đ l nt chấm ph ngoạn mục mnh mang trn đi vai rắn chắc của nh thơ. Để rồi, từ đ, Mặc Giang dứt khot chấp nhận vui với Ci Đẹp V Thường, vui với kiếp sống lang thang v mạnh dạn l bước nhiều lần để thấy được bến bờ sinh tử:

 

Ti ra đi trn dng nước l th

Nhn dng sng thấy đi bờ sinh tử..

Ti khp chữ v chung

Leo ln đồi v thỉ

Thỉ chung chỉ l tiếng gọi của thời gian

Ti vỗ bn tay, một tiếng nổ vang

Vỡ tất cả bụi mờ huyễn tượng

V l khng tướng

Hữu sao chẳng cn

Chấm một điểm son

Em ti bất diệt

Em ti cn đ

Ti lại ra đi

(Chấm Một Điểm Son, Em Ti Bất Diệt)

 Chỉ một điểm son xuất hiện, th v thỉ, v chung sẽ tan biến trong tiếng nổ vang của bn tay, hay chỉ chấm một điểm son, th tất cả vạn hữu vũ trụ ho vo bụi mờ huyễn tượng để siu thot bất diệt, bất sanh. V cũng chnh nt huyễn tượng diễm kiều, diệt sanh, sanh diệt ny, lại pht sanh, ho sanh một điểm son bất diệt khc v sẽ cn mi trong lng nhn thế, để tạo ra những nt chấm ph đặc kỳ, tiếp tục trở về qu hương địa l!

 II. Qu hương địa l:

 Như bao người ly hương, Mặc Giang cũng đ m Thầm nhớ nh, nhớ nước, nhớ b bạn gần xa, v tất cả những n tnh cao qu thing ling đ đ ho lẫn với vạn nỗi thống khổ của kẻ hoi vọng cố hương, đ dệt thnh bức tranh sơn mi lng lnh sắc mu.

Trong chiều hướng đ, người đọc dễ dng cảm nhận r rng từng hơi thở của tổ quốc, từng giọng ni nụ cười, từng giọt lệ đau thương của Mẹ Việt Nam Mun Đời, để trong pht giy thing ling tương ngộ ny, người thơ đ cho tri tim trinh thnh bật thnh tiếng nức nở ci lng, tiếng thảng thốt qu hương:

 Thời gian đếm mi no hay

Nghe khng Mẹ gọi đm ry đầy vơi

Hương hồn Tổ Quốc ai ơi

Hương hồn Tổ Quốc của người Việt Nam!

(Tiếng Lng Nức Nở Qu Hương)

 

Chnh tiếng thảng thốt nức nở ko di v tận ny, đ hun đc cho nh thơ thốt ln tiếng gọi Mẹ thống thiết bi thương, đ lm cho thi sĩ phải ngậm ngi đốt nn tm hương ro gọi Hương hồn Tổ quốc.

Rồi Từng Cuộc Hnh Trnh trong đời mnh, thong nhn về tương lai, về cuộc đời bắt đầu h mở, Mặc Giang đủ hng tm, hng lực lao vo cuộc sống, ho nhập với mi trường mới trong tm thi thiết tha mời gọi. Điều ny, đ gip cho thi sĩ phng tầm mắt xuyn suốt từ con người v hon cảnh hiện tại của Việt Nam. Để chnh mnh quyết định, bước chn qua những tảng san h phủ đầy rong xanh của đại dương kinh hong, bước chn qua những khổ đau cng cực của kiếp tha phương, để dấn thn tm về thế giới tự do trinh khiết của nh mặt trời chn l:

..

Người đi thi thế l xong

Người về thi thế buồn khng đm di

Đưa tay tm bắt nhạt phai

Một tan hợp nữa cũng di thng năm !!!

(Một Chuyến GĩaTừ)

 Lẽ tan hợp của năm thng ngắn di l thường nhin v minh nhin của tạo vật. Nhưng, trải qua những pht giy tan hợp, chim nghiệm những mảnh ph du đng nhớ ny, nh thơ để cho nhịp đập con tim ho quyện vo đời sống, nở ra mun vn đo hoa kỳ b nhiệm mầu, t thm bức chn dung trc tuyệt mang nhiều nhiễm thể của cuộc đời.

Từ đ, chnh cuộc sắc khng tan hợp ny, đ nui lớn nh thơ, cũng như chnh Mặc Giang đ được ươm mnh, tắm mt trong đất nước Việt Nam, trong tang điền thương hải. Để rồi, hồn thơ của thi sĩ khng những chứa chan những nỗi u hoi của nhung nhớ qu nh, m cn c sức mạnh tinh thần vững chi, dung chứa cả một Non Nước Việt Nam. Chnh sức mạnh tinh thần ny đ gip Mặc Giang vẽ lại bản dư đồ hnh cong chữ S một cch tuyệt vời bằng chất nhựa của đau khổ, bằng tri tim trinh thnh rung động, m ả thiết tha nhung nhớ qu hương v để l nơi tr ẩn cho những ai tm về nguồn cội:

 Ti xin mở bản dư đồ hnh cong chữ S

Ngắm từng Tỉnh, từng Vng

Của nước Việt dấu yu

Của giang sơn cẩm t mỹ miều

Cho dng giống Lạc Hồng gn giữ nng niu.

Việt Nam sng ni Ba Miền

Bắc Nam Trung, quyện an nhin mun đời

Hnh Cong Chữ S nơi nơi

Non non nước nước của Người Việt Nam.

(Non Nước Việt Nam)

 

Non Nước Việt Nam đ trở thnh bi ca ngọt dịu, đằm thắm trải di trong tri tim hạnh phc của người dn Việt. Hai tiếng Việt Nam cn được cấu thnh bỡi nhiều bn tay, con tim khối c của lịch sử ho hng v được viết thnh Điệp Khc Qu Hương:

 Ti ht khc nhạc Trường Sơn

Cao vt ni non hng vĩ

Ti ca m điệu Thi Bnh

Ro rạt biển cả mnh mng

Nối liền tnh biển nghĩa sng

Tnh non nghĩa nước một dng hng ca

Bắc Nam Trung thật đậm đ

Ba miền đất nước một nh Việt Nam

Ti ht tiếng kiu sa, dựng cờ lịch sử

Ti ht tiếng oai hng, bảo vệ non sng

Năm ngn năm, mi khơi dng

Kết tinh thnh mảnh hnh cong dư đồ

Giang sơn gấm vc điểm t

Non sng cẩm t nn thơ diệu kỳ

(Điệp Khc Qu Hương)

 Khng phải chỉ c điệp khc qu hương diệu kỳ mới kết tinh thnh mảnh dư đồ hnh cong chữ S. Khng phải chỉ c sng ni nhấp nh mới gọi hai tiếng qu hương. Khng phải chỉ c con đ đong đưa sng nước của miền thuỳ dương ct trắng, m độc giả cn thấy cả một sự dn trải sng biển nối liền, ni non hng vĩ, từ khc nhạc Trường Sơn đến m điệu Thi Bnh. Từ lịch sử ho hng, dựng cờ mở nước, đến tiếng ni oai hng bảo vệ non sng. Chất thơ vừa thơm dịu của la chn đầy đồng miền Nam, vừa ngọt bi lịm ngất của đường lau xứ Quảng, hay cả sự thiết tha, hiền thục của phụ nữ Việt Nam, đ nhịp nhng tạo thnh những ng thơ trĩu nặng tnh người, đang rụng rơi từ tri tim hạnh phc của Mặc Giang.

 Hơn thế nữa, Điệp Khc Qu Hương cn l bản ho m tuyệt tc, tạo thnh ca khc oai hng từ năm ngn năm về trước v nhiều ngn năm sau nữa. Nơi đy, nh thơ đ biết cch trộn lẫn những nỗi niềm ray rứt của mnh, của tha nhn thnh nỗi niềm của dn tộc, từ đ, đ dễ dng thấu thị tận căn lịch sử non sng v đ trn qu nt đẹp tuyệt vời của sơn h cẩm t Việt Nam.

 Những nơi khc trong Thi Tập, xuất pht từ tấm lng thiết tha, yu qu cha đất tổ, bắt nguồn từ nỗi khổ của thn phận người Việt trong, ngoi, tc giả cn cho người đọc thấy được những đoạn phim sống thực, kết hợp với ngn nỗi đoạn trường của một gc đời, một gc x hội Việt Nam, để, trong những pht giy chạnh lng thương nhớ qu nh, Mặc Giang dựng lại bức tranh hiện thực qua nhiều hnh ảnh đau thương của hậu quả chiến tranh, của một vết đen trong lịch sử Việt Nam. Để rồi, người thơ lm một cuộc chuyển mnh, thật sự ho thn thnh Một Người Khng, Một Người Cm, Một Người Cng Nhn Vin, Một Người Đạp Xch L, Một Người Chinh Nhn, Một Người Li Xe Đ, Một Người Khuyết Tật, hay thậm ch nhập vai vo kiếp sống, Thn Phận Người M, hoặc Em B Mồ Ci giữa chợ đời no nhiệt.  

Chnh những vần thơ vừa bi thương, vừa xt xa, vừa thực tế ny, lại l một minh chứng r rng về đất nước Việt Nam, cũng như về phong cch thi ca của nh thơ. Bởi lẽ, tc giả đ ti tnh, kho lo kết hợp những chủ đề sống thực, những hnh ảnh sống động từ con người, từ cuộc sống, để phc hoạ một bức thuỷ mạc hon ton đủ đầy mu sắc nhn sinh, vũ trụ, nội giới ngoại giới của một Việt Nam hiện nay.

 Rồi những ray rứt lương tm như đ nằm sẳn trong lng Thi sĩ, nn chỉ trong một đm di su thẳm nhung nhớ qu hương, hay những buổi sng tinh sương với chn tr độc ẩm, trong khoảnh khắc của thời gian, thong nhn những hạt bụi mịt mờ bn bờ lau, Mặc Giang cũng thừa khả năng thi ho thnh một bi thơ tự do tuyệt tc:

.

Gi lộng Trường Sơn, ni rừng hng vĩ!

Sng bạc Thi Bnh, biển cả mnh mnh!

Tiếng khc qu hương t tỉ ruộng đồng

Tc mẹ trắng, xo chiều di lịch sử

Bn tay mẹ, đưa con về tnh tự

Mi lều tranh, ấp ủ những ngọt bi

Con l g, cũng l đứa con thi!

Con của đất nước ngn xưa để lại..

Anh v ti, đ biết nhau

Qung đường di, qu đủ!

Lăn lộn chi, cho tc mẹ thm mu

Anh hy quay đầu, bng tối chm su

Ti cuốn bờ lau, bụi mờ bỏ lại.

(Cuốn Một Bờ Lau, Bụi Mờ Bỏ Lại)

 Tm sự với Mẹ, với cuộc đời, như tm sự với chnh mnh, Mặc Giang đ tự nhận mnh l đứa con của đất nước ngn xưa v Chỉ L Một Người Việt Nam hm nay. Đ qu đủ với chuỗi thời gian di, bao nhiu đoạ đy, trộn lẫn với nghn mun thống khổ, với vạn nỗi đau khi nhn về qu hương. Những nỗi sầu vương vy kn, người thơ tiếp tục nhẫn chịu, tiếp tục l bước v tự hứa sẽ trở về thăm d chỉ một lần:

 Mai mốt ti về thăm qu cũ

Thăm lại nỗi niềm bng dng xưa

Thời gian đếm mi lm chi nhẽ

Khung trời le li bng sao thưa

Hẹn h chuyến nữa sẽ về thăm

Cng bao nhiu chuyến rải ln thm

Hương qu gởi gấm tnh qu cũ

Trăng lặn dng sng đm mấy canh

(Mai Mốt Ti Về Thăm Qu Cũ)

 Trong ci hữu hạn của đời sống, trong ci buồn v hạn của nhớ nhung, Mặc Giang đ nhiều lần đứng tần ngần, nhn trời đất hiu quạnh, nhn sng biển r ro, để cho những giọt kh vo trn nơi kho mắt, rồi tự mnh gởi gấm tnh qu trong nỗi lng thương nhớ khn ngui. Chất thơ v tm hồn Mặc Giang cng lc đang run rẩy, rạn nứt, tạo ra những m ba rung động cao độ, vừa xt xa đau đớn khn tả, nhưng lại thnh tm chấp đi bn tay cầu nguyện:

.

Xin đứng lại bn bờ

Dng sng xưa lặng lẽ

D ngn năm vẫn thế

Hai tiếng gọi Việt Nam

(Xin Chắp Đi Bn Tay)

 

Dẫu sao đi nữa, hai tiếng gọi Việt Nam vẫn lun lưu chảy trong dng mu của người con Việt. Việt Nam Qu Hương Ti, Việt Nam l ci đi về, l nơi chốn để yn tm nương nu. Cho d những mảnh đời c tan nt đến đu chăng nữa, cho d những tm sự của người thơ c ko di vượt thot khỏi khng gian chăng nữa, cho d người thơ c thất vọng, chn chường, khng chỗ suy lường toan tnh đi nữa, cho d tm hồn thi sĩ c đơn ci, c độc ko di bất tận chăng nữa, nhưng, cuối cng, nỗi đồng cảm của kiếp nhn sinh v tm hồn đồng hương cao thượng của Mặc Giang cứ hiện về trong giấc mộng, cứ hiện hữu trong suy tư. Đ l một hồi quang tuyệt diệu của truyền thống Hng vương, đy l điều b ẩn của tấm lng tha thiết nhung nhớ đất Mẹ u Cơ mun đời. Tưởng rằng đ chết, nhưng Qu Hương Cn Đ Đợi Chờ, tưởng rằng hoại diệt, nhưng từ nay đất Mẹ vươn mnh sống lại:

Mẹ đ chết, nhưng từ nay Mẹ sống

Ba mươi năm, chợt như tỉnh mộng

Bảy mươi năm, một ci đi về

Anh chị em, tắm gội tnh qu

Sng bến cũ, gừng cay muối mặn

Ba mươi năm, Tnh Di Ho Ngắn

Bảy mươi năm, Một Ci Đi Về !

(Tnh Di Ho Ngắn, Một Ci Đi Về)

 

Đời sống cứ nghiệt ng tri qua, hết ngy rồi lại đm, hết đm rồi đến ngy, cứ thế m tiếp tục tri lăn mi. Ba mươi năm hay bảy mươi năm, thậm ch cả trăm ngn năm, tất cả đều phủ ln đầu người thơ một khng gian trắng xo.

Từng sợi thương, sợi nhớ như bị nung nấu lin hồi. Chnh sự nung nấu ny, một lần nữa lại l điểm chiếu soi để Mặc Giang, từ một con người trn đầy nhựa sống, nhiều mộng ước  năm xưa, hm nay đ trở thnh người của qu khứ, bị bo mn bỡi nắng chy, mưa dầu. Trong cuộc hnh hương bất định, tưởng rằng Từ Đ Xa Mờ với đời sống ly hương v thời, tưởng như Từ Ly Ngy Tn với cuộc sống bị hối thc bỡi thời gian, nhưng, người thơ vẫn một lng thnh thang cất bước Nối Một Nhịp Cầu v vẫn cứ dạo gt trn qu cha đất tổ của mnh:

.

Ta đi trn nước non mnh

Ta về lưu lại bng hnh qu hương

Ta đi một nhớ hai thương

Ta về ta nhớ vấn vương mun đời

Tnh qu, xin gởi nụ cười

Hồn qu, xin gởi con người Việt Nam

(Ta Đi Trn Nước Non Mnh)

 

Hồn qu cn đ trong lng thi sĩ, tnh qu nồng chy trong tm Mặc Giang. Chnh hai điều ny, l chất keo kết tinh những giọt nước thương yu v những dng cảm xc, để phần no vun xn xuống mảnh đất thn yu Việt Nam- nơi nh thơ từng sinh sống, nơi trộn những kinh nghiệm khổ đau hạnh phc v nơi tm hồn thi sĩ đ từng thở những hơi thở tươi mt của hồn thing sng ni. Chnh những chất liệu nhiệm mầu ny, đ biến thnh mu đỏ trong tim, để nui lớn nh thơ v đ lm cho chất thơ của Mặc Giang c nt ring tuyệt vời như non sng nối liền một dy:

 

Ti vẽ một người Việt Nam, mu đỏ da vng

Ti vẽ một nước Việt Nam, gấm vc ba miền

Ti vẽ một nước Việt Nam, sng ni hồn thing

Trao từng thế hệ ngn sau gn giữ

Cn sức sống, cn nhịp tim đang thở

Cn da vng, cn mu đỏ trong tim

L cn Việt Nam một dy nối liền

L cn Việt Nam, sng ni hồn thing

(Ta Cn Việt Nam, Sng Ni Hồn Thing)

 

 Tm lại, nếu đọc hết ton bộ Thi Phẩm, đọc trong tm thi tĩnh lặng hon ton, người đọc sẽ bắt gặp Thi nhn t nhiều đ ảnh hưởng v kế thừa những di sản tinh thần của nền thi ca nước Việt. Nhưng, với thin tư vốn c, với hồn thơ dạt do, với kinh nghiệm sống vin dung, Mặc Giang đ c những tiếng ni, những ngn từ ring, những thao thức c biệt v những kinh nghiệm tư hữu của đời mnh. Chnh những kinh nghiệm ny, khng những sẽ bị rụng rơi, sẽ bị bo mn theo luật đo thải của thời gian, m cn được Thi sĩ sản sinh trở lại nhiều ng thơ bất hủ, cũng ngay tại trần gian vừa đau thương vừa dễ thương ny, gp phần định vị, thi vị v bừng ho những ga trị của kiếp người.

 Mặt khc, Qu Hương Cn Đ khng chỉ l một Thi Tập dung chứa ci sầu vương chất ngất, ho lẫn với những m thanh hối thc ngn trng, vừa bm vu, quyện chặt, vừa lan toả m khơi, m cn cho những ng thơ trc tuyệt, phng đẩy người đọc vo khng gian mnh mng bt ngt, để đnh thức lương tm, lương tri loi người. Bởi v, trong kiếp nhn sanh đa mang, đa đoan ny, lắm lc con người v cuộc sống đ dễ đnh mất hay qun thức về sự hiện hữu của đất tổ qu cha, của hồn thing sng ni, nhưng khng v thế m nh sng chn l của qu hương tm thức hay lời thiết tha mời gọi của qu hương địa l khng chiếu sng, khng lung linh, khng ro gọi lng mnh. Chnh điểm ny sẽ gip cho Qu Hương Cn Đ hiện hữu mi, lung linh pht sng mi trong đm di v tận của kiếp người hữu hạn. 

Hơn nữa, khi đọc Qu Hương Cn Đ, người đọc cn nhận thấy những nền m thanh của qu hương địa l c lc bi thương hng trng ầm trong k ức, c khi lắng su dưới tầng v thanh của qu hương tm thức, để, vừa tạo thm nt bi hi, vừa pht ra nt mỹ miều cho những ng thơ trở thnh trc tuyệt. Chnh tnh chất tương phản ny, đ lm cho thơ của Mặc Giang trở thnh đặc biệt. Bởi lẽ, ngn ngữ v nội dung của Thi Phẩm c cng năng xoy su vo vng cảm xc người đọc, sau đ, tạo thnh lượn sng phủ lấp, tun su vo những ng ngch của tm hồn con người.

 Ngoi ra, đọc Qu Hương Cn Đ, ta lại nhận ra trong hơi thở mnh mang ngt ngn su thẳm của thời gian, chất thơ của Mặc Giang khng những lại mang dng dấp khng gian buồn hiu hắt, vừa co se vừa dn tri ra được trong những đm mưa sụt si. Nhưng, lời thơ, thơ, sức sống của thơ lại hon ton mới mẻ tinh anh, vừa mang nt phng khong của thời đại, vừa mang dng dấp cổ phong ngun ngt, m i ngọt ngo. V thế, chắc chắn trong Thi Tập ny, sẽ trổ ra cho cy đời một giống hoa thing hương diễm tuyệt.

 Giống hoa thing hương ny rồi cũng sẽ bị dng thời gian bo mn như những tảng đ thanh u cứng chắc kia, nhưng, trong sự bo mn cần thiết ny, thời gian sẽ tự động trao cho Qu Hương Cn Đ trch vụ ln đường khi Thi Phẩm cho đời. Để từ đy, với tnh chất thơ ca bay bổng, chứa chan dng mu miệt mi kht khao vươn tới, kht vọng quay về, Mặc Giang sẽ tự tạo ra một chất pht sng m thầm hay ngy ngất lun lưu bất tận chảy vo lng người đọc. V vậy, Qu Hương Cn Đ sẽ trở thnh một trong những Thi Phẩm độc đo, ring biệt của Mặc Giang. Bởi lẽ, nh thơ đ biết kế thừa, kết hợp, chọn lọc một cch nhuần nhuyễn ngn ngữ Việt Nam, để by tỏ quan điểm, thi độ v những cảm xc của mnh. Những giao cch đặc biệt ny, đ lm cho ngn ngữ thơ của Mặc Giang trở nn kỳ lạ v kỳ diệu. Đy chnh l thứ ngn ngữ được nghiền ngẫm su sắc, được nung cất kỹ lưỡng, được ti tạo v ho sanh một cch tuyệt vời.

 Cuối cng v hơn hết, Qu Hương Cn Đ cn l một dấu chỉ đặc biệt, lm cho bạn đọc gần xa thấy được bức chn dung của Mặc Giang. Đồng thời, qua Thi tập, Thi sĩ đ cho người đọc cảm nhận được thế giới quan sống động của mnh, v chnh thế giới mang dng dấp vừa trần gian vừa siu tục ny, sẽ hiện hữu trong lng người đọc như một sinh thể bất phn ly!!!

 

c Chu, ngy 01 thng 11 năm 2005

T.K.Thiện Hữu

 

 

 

 

Trở về