THƠ


NHẠC


Cha
 Php Quang


 


 

Home

 

 

 



Thơ Mặc Giang
 qua ci nhn của cc giới học giả
---o0o---

 

 

Qu Hương Mun Thuở

 

(Những cu thơ trong cc đoạn văn hoặc trong ngoặc kp đều
được trch từ Thơ Mặc Giang) Quốc Anh

 

Bất luận anh ở đu, chị ở đu, em v ti ở đu, hễ nghe nhắc đến Qu Hương, th cảm nghe tm tư trn ngập một trời nhung nhớ; hễ nghe bn về Qu Mẹ, th niềm tự ho v tnh nhớ thương như đang chắt lọc, lắng đọng bồi vun... Bởi Qu Hương l nơi ta bi b tập ni, nơi đầu tin Mẹ dẫn ta vo phn khoa đại học cuộc đời, nơi Cha nghim hướng cho ta leo ln đỉnh cao thnh tựu. V vậy, xưa nay, một số bi về qu hương của thi nhn đều khiến người đọc lun thấy hấp dẫn trong cảm gic mới mẻ tinh nguyn. Những cu thơ với chủ đề Việt Nam nguồn cội, qu hương của ngn năm oai hng kiu sa, cũng được nh thơ Mặc Giang thể hiện qua những dng thơ rất thực, thắm thiết tnh nhớ thương, nhắn gởi thức trch nhiệm, đồng thời cũng tạo dựng một lối về thnh thang trn hnh trang lội ngược. Sức cuốn ht của dng thơ về tnh tự Qu Hương trong thơ Mặc Giang, thiết nghĩ, l một trong những đề ti gi trị trong thơ ng. Luận bn về chng, cũng như đang ni với chnh mnh, như đang th thầm bn Mẹ Việt Nam, đang lặng yn lắng nghe tiếng vọng của hồn thing sng ni Qu Hương. M qua đ, chất thơ, hồn thơ, tứ thơ, nội dung thơ mang phong cch đặc biệt, mới mẻ của nh thơ Mặc Giang đ cho chng ta c cơ hội biết lắng đọng lng mnh, biết trn qy Qu Hương - đất nước của những dy ni trng điệp in hnh cng Cha, của những con sng mang m hưởng tiếng h thn thiết của Mẹ Việt Nam.

Nhờ thức su xa về nguồn cội Việt Nam, nn trong những bi thơ ni về đất nước Việt Nam ni giống Tin Rồng năm ngn năm lịch sử, Mặc Giang thường thể hiện một thơ phong tự ho, phấn kch, nhưng cũng trầm ngm qua giọng thơ tự tin khẳng định, honh trng.: 

Việt Nam cn đ non sng

Mẹ u, cha Lạc, con Rồng, chu Tin

(Mặc Giang, non nước Việt Nam) 

Rồng v Tin, một tượng trưng cho tinh hoa tiết liệt, mạnh mẽ như cuồng phong vũ bảo, hng hồn nghĩa kh, bất khuất, trn đầy nhựa sống, l cha tể ngự trị cả đại dương cuồn cuộn; một tượng trưng cho sự trong sạch, thanh cao, tm hồn đn hậu, lim khiết, trong sạch, ngay thẳng, chất trực, khng uẩn khc quanh co, ngự trị cả dy Trường Sơn hng vĩ điệp trng. V thức cội nguồn l con chu Rồng Tin l một trong những tư tưởng văn ha truyền thống về cội nguồn qu hiếm cao sang nhất trong khởi nguyn dng giống lịch sử ton nhn loại, nn Việt Nam qu hương trong thơ Mặc Giang lun l những chất liệu ngọt ngo, mnh mang lai lng, kết quyện đan thanh: 

Tổ quốc Việt Nam thật mến yu

Cầu tre lắt lẻo nhịp cầu kiều

Đ ngang đ dọc non liền nước

Cẩm t giang sơn thật mỹ miều

 Qu hương một dy kết ba miền

Sng ni mun đời của Tổ Tin

(Mặc Giang, non nước Việt Nam non nước ti)

Hnh bng v chất liệu qu hương Việt Nam, hậu duệ của Hng Vương Văn Lang trong thơ Mặc Giang như l lời tự ho thi thiết của tm can, đ cũng chnh l hnh ảnh của con người với qu mẹ Việt Nam tin yu, thương nhớ, nhẹ nhng lng lng như một nh thơ đ cảm tc: 

Ti lại về qu Mẹ nui xưa

Một buổi trưa, nắng di bi ct

Gi lộng xn xao, sng biển đu đưa

Mt rượi lng ta, ngn nga tiếng ht  

Bởi qu hương trong lng thi nhn khng những l qu hương của niềm tự ho Rồng Tin, m qua bao biến đổi tang thương, trong chiều di hun ht của lịch sử bế bồng năm ngn năm, vẫn khắc su trong hồn sng ni qu hương những lao khổ của cha ng, nn trong Ti chỉ l một người nước Việt Nam, thi nhn Mặc Giang viết:   

Ti chỉ l một người nước Việt Nam

Của những nơi đất cy ln sỏi đ

Gạo thc chua cay, đẫm mồ hi l mạ

Những bc nng phu tn tạ nắng sớm mưa chiều

Nhn những khổ đau, rch nt, điu tn,

Dy xo, chất chồng trn hnh cong chữ S 

Cng yu sng biển rạt ro, yu ph sa lở bồi, yu cảnh xanh mơn ni rừng, của từng buổi cơm canh đạm bạc chan chứa tnh qu bao nhiu, cũng chnh l thương cảnh sống qu ngho thn d bấy nhiu. Qu hương bao giờ cũng mặn m tnh mẹ, dạt do tnh cha v đong đầy tnh bạn. Người nng phu với con tru, ci cy trong nắng sớm mưa chiều, một nắng hai sương lun l hnh ảnh đậm đ, chắt lọc, thắm thiết tnh qu hương, đ từng khiến thi sĩ Mặc Giang ngậm ngi trầm ngm, rồi tun chảy những dng thơ như đang thn thiết sẻ chia nỗi kh nhọc, gạt hộ giọt mặn trn ruộng đất kh cằn nước mặn đồng chua. Đy l động năng khiến dng mực cứ chảy di trn trang thơ khi tc giả viết về nỗi khổ nhọc của lng qu Việt Nam. Do vậy, lc no cũng cho chng ta ci cảm gic, thơ của thi nhn Mặc Giang lun l những trang thơ nng hổi, chưa ro mực, cho d viết từ thng trước, năm trước hay tự hồi no. 

D hm nay hay mai kia mốt nọ, em c lm g đi nữa, chị c lm g đi nữa v anh c lm chi đi nữa, th trong chng ta vẫn khng bao giờ nhạt phai chất liệu mặn m qu hương. Bởi sau những buổi tan trường, dọc đường về nh, chng ta đ từng san sẻ chia chc nhau củ sắn, củ khoai, hoặc tri sim tri mận cn non xo đắng cht. V khi thức về nguồn cội Việt Nam, về chất liệu mặn m qu hương trong mỗi chng ta, cũng l lc chng ta xc định r mối quan hệ thắm thiết giữa con người Việt Nam. Như trong Qu hương nguồn cội, Mặc Giang nhắc nhủ đn em: 

Em sinh tại qu hương

Ti sinh vng đất khch

D xa xi cch biệt

Nhưng l người Việt nam

Em mu đỏ da vng

Nhn ti đu c khc

Tc em đen ng mượt

Tc ti chẳng lạ g 

Ngăn cch khng gian no c nghĩa g đu, khng ngăn được tnh người Việt nam. Trong bất k hon cảnh no, ti cũng sẽ dễ dng nhận ra em, khng g c thể lm thay đổi quan hệ thm tnh giữa mỗi chng ta. D xa cch dặm trường, tnh yu thương chỉ một, bởi trong chng ta, ai cũng mang giọt mu của Mẹ u, linh hồn của Cha Lạc v bản lĩnh của vua Hng. Cũng chnh v vậy, nn khi no thi nhn cũng thấy tnh qu hương qua hnh ảnh sng nước mnh mng, tm hồn thi sĩ Mặc Giang cũng như nh trăng đm h tỏa mt lấp long lung linh trn dng sng qu hương, nơi m thi nhn đ từng: 

Đm trăng tắm mt dng sng

o phơi trước ngọn gi lồng

Cng reo cu h tiếng ht

Khuya về bỏ lại bến khng

(Mặc Giang, xm nhỏ lng qu) 

Hnh ảnh gắn b với lng qu vo thuở ấu thơ ny đ theo suốt cuộc đời thi nhn, l một trong những hoi niệm đẹp nhất, trn qu nhất, bởi n đ để lại trong lng thi nhn bao ngọt ngo; từ đ c thể dệt nn những trang thơ cuộc đời, tạo nn bao ấm nồng của những chiều đng gi bấc căm căm. Hnh ảnh với bao kỷ niệm thn quen đậm mu tnh qu, xanh ngắt mu xanh đồng la Việt Nam ny khiến chng ta phải nhớ đến một hnh ảnh tương tợ của thi sĩ Tế Hanh tả trong bi nhớ con sng qu hương: 

Ti giơ tay m nước vo lng

Vẫn trở về lưu luyến bn sng

 Vng, chnh nỗi niềm yu qu lun v v thổn thức trong tm hồn đầy nhiệt huyết, nn hnh bng qu hương Việt Nam lun l niềm thương nỗi nhớ trong lng thi nhn, cả hai ha quyện đan chặt nhau như sng nhớ nguồn, như ni nhớ non, thn thiết ấm nồng như con sng qu hương từng tắm mt cả đời thi nhn Mặc Giang, khiến ng như giữ mi mối tnh ấy v lun cảm thấy mới mẻ hấp dẫn, cuốn li.  

Đến suốt cuộc đời, n vẫn lun l đầu nguồn đch thực, l hạ lưu vĩnh hằng để thi nhn k thc nỗi nhớ niềm thương, đong đầy kỉ niệm mỗi độ thu về mt lạnh, đng đến gi rt căm căm, xun tới rộn r tiếng chim, hay hạ về với hương sen ngo ngạt, để rồi cất lời hoan ca như khc nhạc khải hon: ta đi trn nước non mnh, ta về lưu lại bng hnh qu hương, ta đi một nhớ hai thương, ta về ta nhớ vấn vương mun đời. Đy chnh l lời ca qu hương được dệt kết trn cung đn thương nhớ, vấn vương, khng chia la, khng xa cch ; l những bước chn chắc nịch nện mạnh trn lng sng vch ni; l những dấu hi vạn thuở vẫn chưa pha trn lộ trnh nng niu v tiếp hướng về nguồn cội Việt Nam. 

C được hoa tri tnh thương đối với qu hương qua bao vun bồi, dưỡng nui, chăm bn như thế, do Người thơ Mặc Giang khng những thức được tinh hoa nguồn cội Việt Nam, m trước những tng tch đau thương đất nước qua bao thời cuộc, ng cn lun thống thiết như mu bồi trong tim, quặn thắt từng cơn như phải trăm ngn mũi kim, hay đếm từng giọt kh giữa khắc nghiệt đng về. Trong Ta cn Việt Nam, sng ni hồn thing, Người thơ Mặc Giang ni:  

Một nắm xương kh nghe lng da diết,

Một giọt mu đo thấm nhuận non sng

Năm ngn năm lịch sử, nhục vinh thnh bại

Đ biết bao lần chất chồng xương ni mu sng 

Như một sự đnh động tm tư lng qun của những ai nếu c, hay như một sự ti bồi cho tm lực hằng nhin. Giang sơn gấm vc chng ta đ bồi đắp biết bao mồ hi xương mu của cha anh từ thuở dựng nước cho đến hm nay, l tinh hoa tiết liệt qua nhiều thời đại, chnh l tất cả những g đ kếttinh thnh người con Việt hm nay. Bởi đ l sự khơi động mạch nguồn giao cảm, sự vần vũ lại qua giữa thượng nguồn v hạ lưu, khắn kht keo sơn như hồn sng ni, buộc rng min viễn như hnh với bng, quyện ha như sữa với nước giữa nhiều thế hệ chuyển tiếp qua bao thời đại. V chnh v vậy, d trn vạn nẻo đường đời v mưa nguồn thc lũ, th Việt Nam trong tm hồn thi nhn lun l bi ca bi hng, tự quyết: 

Nhn chữ S cong cong

Sao nghe đau vời vợi

Ti từng nghe tiếng gọi

Dn tộc Việt yu thương

D xa cch dặm trường

Tnh qu hương chỉ một

(Mặc Giang, qu hương nguồn cội) 

Cng tự ho khi nhn giang sơn gấm vc một cch su sắc bao nhiu, th cng nhức nhối, đau vời vợi bấy nhiu, đ đu khng phải l tưởng nhn qu hương anh nghe nhiều cay đắng, nhn cội nguồn ti thấm những niềm đau ?. Cũng v qua chất liệu qu hương ngọt ngo, qua những thnh bại tri dng lịch sử mấy ngn năm, thi nhn Mặc Giang trăn trở thổn thức trong tận cng su thẳm của tm hồn hnh ảnh Mẹ nằm đ, mặt lệ nha, khng ni. Cha trầm ngm trắng phếu bạc mi đầu. Niềm cay đắng của anh, nỗi đau thương của ti, nha lệ trong im lặng của Mẹ v dng điệu trầm ngm bạc đầu của Cha, đều l cng trầm thống về qu hương, về con người Việt Nam cng chung mu đỏ da vng, cng đỡ đần qua vch chắn Trường Sơn, cng uống cạn nguồn mạch Thi Bnh. Lời thơ như vượt trng khơi bay xa giữa ci đời huyễn mộng, chnh đ mở ra lộ trnh tiến bước cho tnh ca mun thuở của người Việt Nam, để cng nhau đi xa hơn trn hnh trnh của nẻo về tnh tự qu hương. 

Chừng ấy, đủ cho ai cũng thấy biết được thức hệ về tnh Qu Hương, tnh dn tộc của Người thơ Mặc Giang. Nh thơ đ mở ra cho chng ta lối về qu hương nguồn cội chỉ c một m thi, đ l lối về của yu thương, yu thương v điều kiện, khng mang tnh tạc th ước lệ, khng đi hỏi yu sch bất k thứ g. Chỉ cần gặp nhau cho d chưa từng quen biết, chng ta cũng c thể m chong lấy nhau m khc, rồi cng nhau n lại dng lịch sử cn rung thời tiết đọng. Thuở dựng cờ, khai tổ quốc giang san, rồi cng khc cười m ht điệp khc: Tnh qu ca khc nẻo đường. Em reo ca khc qu hương mun đời  

Đy l nỗi niềm khiến Người thơ Mặc Giang thao thức trằn trọc bng khung, 60 ngy đm liền khng ngủ. Xưa, khi mất bạn, Nguyễn Khuyến ni:rượu ngon khng c bạn hiền. Khng mua, khng phải khng tiền, khng mua. Nay, thi sĩ Mặc Giang c lẽ v trầm tư trước đ biến chuyển xa khơi của con đ qu hương, trước nh nắng vng vọt hắt hiu yếu ớt vo một chiều lụi tn dần tắt bnh minh qu mẹ. Trong Kỉ niệm 60 đm khng ngủ, Mặc Giang ni: 

Hai ngọn đn khng cần phải chm dầu

Su mươi đm chy hoi khng muốn tắt 

Ti nằm yn, nghe đến từng hơi thở

Ti đăm chiu, nghe mềm ci tm tư  

Su mươi đm khng ngủ, mang nặng hnh cy đa, gốc dừa, bến nước, am tranh của qu hương; hai thng trời thức trắng, mang nỗi niềm tnh tự yu thương, để rồi trong thanh vắng đm trường, thi nhn cn nhớ thương lun tất cả người anh em chị em. Ở đ như mở ra một thng điệp ng vo tnh thương giữa con người Việt Nam:anh với ti đu phải người xa lạ, d khng quen cũng gợi cảm tnh người . Cho nn thi nhn đ từng đếm từng tiếng khuya rơi rụng, từng nghe mềm ci tm tư, nhn su vo bng đm trong thiết tha, đợi chờ, mong mỏi.  

Từ đ, trong Mặc Giang, những dng thơ trn ngập triết l sống v dạt do tnh thương, đ thm thiết mở ra cho đồng bo Việt Nam lối về tnh tự mun thuở trn con đường mọi nẻo hương qu, rung hồn lệ sử. Con người Việt Nam nn phải nng niu trau chuốt từng ngy, phải biết: 

Biển rộng sng di gn giữ điểm t

Phải nn khuyn nhau:

Anh đi xy đắp nẻo đường

Ti đi v lại qu hương r rời

(Mặc Giang, tnh ca mun thuở của người Việt Nam) 

Những chuyển biến thời cuộc, những thay đổi do thức hệ trong mỗi thời đại, v tnh đ biến qu hương khng cn như xưa, khiến con người đi khi cũng nổi tri theo thế vận, khiến nt mặt qu hương mang những dấu ấn phong sương thời gian, l nt r rời biến thể của đồng xanh, nt tn phai trơ trọi của ma la chn, l m vọng rời rạc chắp nối ứ nghẹn của điệp khc tnh tang trở về. Nn lời thơ của thi nhn Mặc Giang như đang thủ thỉ bn tai chng ta l hy tận lực, hy dốc tm, hy hnh động cho Việt Nam, ci ni qu hương mun thuở, nơi mang bao kỉ niệm tnh Mẹ, bao hoi cố nghĩa Cha.  

Nhưng điểm t, xy đắp trau chuốt bằng cch cch no mới vẹn tnh qu? Khng g khc, đ l xy dựng, bồi đắp, bền vững hơn tnh người, tnh đồng bo, tnh huynh nghĩa đệ. Đy chnh l lc thi nhn muốn ni: 

Dng lịch sử, mun đời, ta chung sống

Hồn qu hương, mun thu ta đắp xy

Tnh anh em, mi mi, ta tiếp tay

Tnh dn tộc, ngn đời, khng lay chuyển

 (Mặc Giang, ta bước đi trn qu hương ta) 

C một lịch sử oai hng, hồn qu hương ngọt ngo đường ma lau như thế, th anh em chị em phải gn giữ, đắp xy, phải tay trong tay, tnh trong tnh, mu trong mu, để tnh dn tộc ngn đời khng biến chuyển đổi thay. Thế mới chnh l đch thực yu qu hương, thương ni giống u Lạc, trn qu nguồn cội Tin Rồng.  

Một nhạc sĩ no đ viết về qu hương cũng kh cảm động qu hương, mỗi người chỉ một, như l chỉ một mẹ thi, qu hương nếu ai khng hiểu, sẽ khng lớn nổi thnh người. Khng hiểu, tức khng biết trn qu, khng xy dựng tnh thương , để cho vạn vật nhn sinh ha điệu sống. Khng lớn nổi thnh người l thnh thn m khng thnh danh, thnh kh m khng thnh chất, thnh hư m khng thnh thực; khng thực sự cưu mang tiếng ht ầu ơ của Mẹ, tiếng ht vượt băng vch chắn thời gian; khng thực sự mang hnh hi cốt kh của Cha, hnh hi cng sắc nt, cng linh tri theo sng nước lan tỏa khng gian.   

Để xy dựng tnh yu qu hương trọn vẹn trong hon thiện tnh người, th bước đầu tin, phải xc lập sự thn thiện, lng cảm thng. Nn biết rằng, hiểu nhau v thương nhau l nhu yếu khơi dng của mạch sống, hm qua hm nay ngy mai, đầu tin sau cng v mi mi. Nhạc sĩ vượt thời gian Trịnh Cng Sơn c lời ca như l một lời nhắn nhủ thm thiết, l thức đầu nguồn khng thể thiếu để thiết lập dựng xy, vun vn tnh người:

Mưa vẫn mưa bay cho đời biến động

Lm sao em biết bia đ khng đau!

Xin hy cho mưa qua miền đất rộng

Ngy sau sỏi đ cũng cần c nhau  

Ngay sỏi đ, đu phải v tnh, giữa chng c mối tương quan mật thiết, chng cũng biết đau, cũng cần c tnh thương, cần c nhau, th con người, chng ta chắc ai cũng tự biết.

Thiết lập trọn vẹn tnh huynh nghĩa đệ, trn đầy thức cng mang dng mu cha ng, l lc chng ta hội đủ tư cch của một đấng trượng phu với phong thi: 

 Ngước mặt ngẩng đầu sống dọc ngang

 Cho hay con chu giống da vng

(Mặc Giang, xin nguyện lm người nước Việt Nam) 

L chnh thức xc định mnh trong thức tnh tự qu hương dn tộc. thơ vừa như một lời thệ nguyện kin trinh, lại vừa như một lời khuyn chn tnh của thức giả, lời ku gọi thn thiết của người bạn hiền, lời vỗ về tm can của cha, lời dặn d như van lơn của mẹ. Vng! phải cao thượng, phải kh tiết, nhn ln khng thẹn với trời xanh, ng xuống khng hỗ với đất dy, như thế mới xứng danh con chu Tin Rồng, mới đủ tư cch dự vo hng ngũ hậu duệ của Văn Lang. Đ l con chuRồng Tin, th nn sống như thế; sống được như thế, mới đng hợp với chất liệu cốt cch Tin Rồng.

Chnh nhờ thế, nn một cch khẳng khi, quyết đon, trong Xin nguyện lm người nước Việt Nam, thi sĩ Mặc Giang đ tnh tự nt ci tm can với non sng gấm lệ, với Linh Hồn Tin Tổ rằng:

Kiếp sau nếu được lm người nữa

Xin nguyện lm người nước Việt Nam

 

Như thế, ni với chnh mnh, nhưng chẳng khc no tc giảnhư đang ni với đn em đ sao! V trong qu hương, l hơi thở của em, l nụ cười của thi nhn, như thi nhn đ khẳng định: em vẽ một vng trn, ti vẽ một hnh vung, khp hai chữ vung trn, thnh qu hương mun thuở, đy l chất liệu v cũng l tiền đề để dựng xy bồi t cho Qu hương nguồn cội. 

C như thế, chng ta mới cng thm tự ho khẳng định sự tồn tại min trường bất diệt của qu hương, đ l sự thể hiện một cch honh trng, rung động như trống ching, v cũng m i dịu dng như khc rẽ dng sng: 

 Việt Nam tổ quốc qu hương ti,

Thời thế thế thời dẫu đổi ngi,

Lịch sử năm ngn khng biến đổi,

Truyền trao thế hệ mi t bồi

(Mặc Giang, Nguyện lm người nước Việt Nam)

Đ cũng chnh l khc ht của Việt Nam qu hương cn đ, với lời ca vang vượt cả my ngn v gi ni bao la: xưa nay trang sử lựa l, lật ra một ci cn ta với mnh, Việt Nam mun thuở tồn sinh, qu hương mun thuở như mnh với ta. Đ l cch thể hiện hng hồn nhất tấm lng tri n bo n, biết cội biết nguồn, biết trn trọng nng niu dng mu khai sinh, biết qu thương từng dải giang san đẫm xương mu cha ng qua bao thời đại, v đ chnh l sự thể hiện Uống nước nhớ nguồn cy nhớ cội. C thế mới lm cho ngn năm rạng rỡ giống Rồng Tin  

Những chất liệu mặn m của qu hương lun thẩm su trong lng thi nhn những khc tao đn tuyệt diệu, như những tnh tự khắn kht niềm tin yu: thương qu từ bấy đến giờ, yu qu từ độ bơ vơ khơi dng. Chnh những chất liệu ny cng thm nung nấu nng chảy niềm nhớ thương của nh thơ Mặc Giang. Trong Thầm Lặng, thi nhn gởi trao niềm nhớ thương khn ngui: 

Khc mẹ ủ gầy tận cuối qu

Thương em o uột khổ trăm bề

Đi tay nương nu hồn sng ni

Ước vọng ngy nao bước trở về 

 

Chỉ cần rung ln nỗi niềm tnh tự, chỉ cần chn xuống tận nẻo tm tư, sẽ thấy bụi tre hng dậu nghing bng thn quen, thưởng thức được hương vị thơm ngon của tri bắp củ khoai vi trong đống tro tn, uống được từng ngụm nước sng ngọt lnh đựng trong chiếc go dừa bền chắc, đen điu, bng lng. Chỉ c qua những đậm đ hương vị thấm đượm tnh qu ấy, chng ta mới uống được lun cả quốc hồn quốc ty Việt Nam. Chng sẽ nui dưỡng chng ta lớn thm ln nhiều lắm, m sơn ho hải vị năm chu lm sao snh được!

 

Khc ht tnh tự về qu hương Việt Nam của Người thơ Mặc Giang mi mi như con tu tnh cảm dn tộc, đưa hướng ta đi trn hnh trnh v tận khng bến bờ, khng sn ga, để tạo tựu chất liệu keo sơn, xy dựng bồi t cho non sng gấm vc ba Miền, vun vn cho nghĩa đệ huynh thm bao la. Nn d anh c đi mun hướng, chị c đến ngn phương, th chỉ c một chỗ duy nhất để trở về, v nẻo trở về Qu Hương chỉ một con đường m thi, con đường hướng đến chn trời xanh ngt mu xứ sở, hướng về bun lng la trổ đng đng của đất mẹ dấu yu. Qu hương mi mi l điệp khc hay nhất trong tất cả cc điệp khc m ti ht cho anh nghe, cho chị nghe, v cho em nghe. Tnh tự qu hương của thi sĩ Mặc Giang lun rung động tro dng thn thiết nhất trong cc tnh tự. Trong đ, chng ta cng c cơ hội dệt thm sắc mu của bếp lửa nh tranh, để ngọn lửa thm hồng, Việt Nam trời Đng, qu hương ta đ!!! . Nt đặc biệt trong tnh tự qu hương của nh thơ Mặc Giang khiến ta bất chợt nhớ đến lời khẳng quyết: một cu thơ, m cn hơn triều sng một thơ, rung động cả thin thu, cũng v chủ đề qu hương đất nước của thi nhn đ mở ra cho hm nay, cho cả mai sau lối về của , ci đi về của tm thể trn dng đời min viễn, xuyn suốt v tận thời gian, bạt ngn v hạn khng gian.

 Gi đồng nội chiều nay mt lắm, khc ma lau như cng thm lịm ngọt, chuyến đ ngang vẫn lững lờ đợi khch sang sng, từng cnh n đang tung mnh trn nền trời qu hương xanh thẳm, những em b mục đồng đang la tru về trong rng hồng yếu ớt Đu đ trong gi thoảng lưng đồi, l tiếng chy gi gạo lin hồi, tiếng ru hời của mẹ yu như đang lng lng lan tỏa trn sng di biển rộng mnh mng, ngt ngn giữa ni thẳm rừng xanh bao la của con người Việt Nam. Cả thi nhn, cả chng ta như đangtừng bước chp choạng của bng đm để tm về mi tranh ấm hồng bếp lửa, ngồi bn Mẹ dấu yu, ngồi bn Cha trầm lắng,  anh chị em cng ht v kể cho nhau nghe về điệp khc của tnh Qu Hương mun thuở. Chắc rằng, cu chuyện sẽ cuốn ht, chm su, lắng đọng tm tư để nghe, nghe cho đến khi, ka, trời Đng đ qu ửng hồng!!!

 

Một ngy cuối Thu Bnh Tuất

QUỐC ANH

 

Trở về